Буриад, Мордов, Татарстаны идэвхтнүүд Оросоос салан тусгаарлахад нь туслахыг Байденаас гуйж байна.

"Москвад боолчлогдсон ард түмэн"-ийн төлөөллийг нэгтгэсэн Чөлөөт Үндэстний Лиг АНУ-ын Ерөнхийлөгч Жо Байденд хандаж тусламж хүсчээ. Буриад, Мордов, Татарстаны идэвхтнүүд ард түмэндээ өөрийгөө тодорхойлох эрхээ хэрэгжүүлэхэд нь дэмжлэг үзүүлэхийг Америкийн ерөнхийлөгчөөс хүссэн гэж SibReal мэдээлэв.

Чөлөөт үндэстнүүдийн холбоо нь Башкир, Буриад, Ингриан, Казак, Халимаг, Татар, Эрзя үндэстний хөдөлгөөнүүдийн холбоо бөгөөд шинэ үндэстэн улс байгуулах, Оросоос салан тусгаарлах зорилгоо ил тод тунхагласан юм.

Эдгээр үндэстнүүдийн идэвхтнүүд нээлттэй захидлыг АНУ-д 1959 оноос хойш жил бүр зохион байгуулдаг, Олзлогдсон үндэстнүүдийн долоо хоног(Captive Nations Week)-той давхцуулан өргөн барьжээ. Буриадын төлөөлөгч Ражана Дугар-ДеПонте, Татарын Иршат Хаби, Финно-Угорын төлөөлөгч Эрзя Виталий Ромашкин нар Вашингтонд ард түмнийхээ туг далбааг барин жагсаал хийлээ.

“Буриад хүний ​​хувьд Кремль буриад залуусыг гэмт хэрэг үйлдэх, шинэ газар нутгийг булаан авах, эзэнт гүрний хил хязгаарыг өргөжүүлэх зорилгодоо хүрэхийн тулд ашиглаж байгаад үнэхээр эмзэглэж байна. Дайн бол Москвагийн, Буриад тосгоны залууст, Оросын бас нэгэн байлдан дагуулалтын дайнд их бууны бай болж үхэхийг санал болгох ганц зүйл нь болж байна. Би Буриад болон ард түмэндээ ийм ирээдүйг хүсэхгүй байна” гэж Ражана Дугар-ДеПонте хэлэв. Тэрээр Оросын ард түмэн үнэн хэрэгтээ дайн, шоронгоос өөр сонголтгүй болсон Москвагийн дэглэмийн барьцаанд орсон гэж үзэж байна.

"Бид ард түмнийхээ ирээдүйг Оросын нэг хэсэг гэж харахгүй байгаа бөгөөд Кремлийн дайны гэмт хэрэгт хариуцлага хүлээхийг хүсэхгүй байна" гэж Ромашкин нэмж хэлжээ.

7-р сарын 20-нд Чөлөөт Үндэстнүүдийн Лиг тус холбоонд багтдаг үндэсний хөдөлгөөнүүдийн төлөөлөлтэй хэвлэлийн бага хурал хийнэ. Үүнд буриад, татар, башкир, ингрян, казак, халимаг, эрзян нар оролцоно. Идэвхитнүүд мөн Америкийн хотуудад өөрийгөө тодорхойлох эрхээ баталгаажуулахын тулд жагсаал зохион байгуулахаар төлөвлөжээ. “Өнөөдөр бид 40 жилийн өмнөх Украин, Эстони, Литва, Латвитай ижил байр суурьтай байна. Бид колоничлолоос ангижрахыг хичээх болно” гэж Иршат Хаби мөн хэлэв.

ОХУ-д төрийн нутаг дэвсгэрийн бүрэн бүтэн байдлыг зөрчихөд чиглэсэн үйл ажиллагааг олон нийтэд уриалсан эрүүгийн зүйл анги байдаг. Үүнд таван жил хүртэл хугацаагаар хорих ял оноодог. Мөн ОХУ-ын нутаг дэвсгэрийн бүрэн бүтэн байдлыг зөрчсөн гэсэн өөр нэг зүйл ангиар 10 жил хүртэл хорих ял оногдуулдаг.

1992 онд Алс Дорнод, 1993 онд Сибирь тусгаар тогтнолоо шаардаж байсан. 1992 онд Свердловск, Челябинск мужууд мөн Уралын Бүгд Найрамдах Улс болон өөрчлөгдөж Оросоос гарахыг хүсч байв. Ерөнхийлөгч Борис Ельциний зарлигаар бүгд найрамдах улсын статустай холбоотой бүх нийтийн санал асуулга хэзээ ч болоогүй юм. Мөн Карелия, Дагестан, Татарстан, Чечень (Ичкери) улсууд тусгаар тогтнолыг хүлээн зөвшөөрөхийг шаардаж байсан ажээ.

Эх сурвалж: forumdaily.com